Gian nan phục tráng giống lợn Ỉ cổ truyền

[Tạp chí Chăn nuôi Việt Nam] – Tục nuôi lợn, trồng lúa nước xuất hiện từ khi ra đời ở đồng bằng Bắc Bộ, luôn gắn liền với đời sống của người nông dân Việt Nam từ hàng nghìn năm nay. Nhưng hiện nay, giống lợn Ỉ đang trên đà tuyệt chủng ..

Lợn Ỉ cái tên nghe quen thuộc, gợi cho chúng ta liên tưởng đến một con vật đen nhẻm, mặt nhăn nheo, lưng xệ, bụng sát đất chưa từng bị viêm vú. Hàng ngày, lợn mẹ thong thả dắt đàn con bới hết đống đất này đến bụi cây nọ, mò giun dế, rễ cây, rễ cỏ, thậm chí vùi mũi vào thùng rác, nhưng không bao giờ bị ngộ độc, vì nhờ Thế. khứu giác từng được gọi là “vị giác tốt”.

Heo Ỉ đang được bảo tồn tại DABACO Bắc Ninh.

Bảo quản khi đã… muộn

TS Võ Văn Sự, nguyên Trưởng khoa Động vật quý hiếm – Viện Chăn nuôi, người nhiều năm trăn trở “cứu” đàn lợn trước “nỗi đau” tuyệt chủng cho biết, lợn Ỉ có hình dáng đặc trưng: bóng nhẫy. da đen, mặt nhăn nheo. , mắt hí, cổ và má xệ, chân thấp, mõm ngắn, bụng xệ quét đất. Lợn nái thường lên bát, mỗi năm chỉ đẻ 2 lứa, mỗi lứa đẻ 8-11 con. Lợn sơ sinh có trọng lượng rất thấp, chỉ 0,4 kg / con. Nuôi lúc 1 tuổi lợn mới tăng trọng 36-45kg / con, 3 tuổi đạt 50-75kg / con. Tỷ lệ mỡ trong dòng Béo lên đến 48% so với thân thịt; Gốc có tỷ lệ mỡ là 42%. Tuy nhiên, mỡ lợn Ỉ có cấu tạo chủ yếu là các axit béo không no, tương tự như dầu thực vật nên thịt lợn mán tuy nhiều mỡ nhưng không ngán như thịt lợn ngoại, không làm tăng hàm lượng cholesterol trong máu. .

“Đất cực kỳ ngon. Ngày xưa, người quê nào rán mỡ lợn không giấu được mùi, mùi tóp mỡ lan tỏa từ đầu làng đến cuối xóm. Văn học dân gian từ ngàn đời nay đã lưu truyền 6 sản vật đặc trưng của ngày Tết: “Giương cao, tràng pháo, bánh chưng xanh / Thịt mỡ, dưa hành, cá đói”. Mỡ lợn Ỉ là thành phần không thể thiếu trong món bánh chưng thời xưa. Hơn 30 năm nay, bánh chưng của Việt Nam mất đi hương vị vì phải dùng thịt lợn lai làm nhân ”, TS Võ Văn Sự than thở.

Năm 1969, một cuộc điều tra về số lượng vật nuôi cho thấy cả nước còn lại 2 triệu con lợn, nhưng đến năm 1990, giống lợn này gần như tuyệt chủng. Lý giải nguyên nhân đẩy lợn xuống “vực thẳm”, theo ông Sự là do giống lợn này chậm lớn, có năm thậm chí không đạt 50 kg nên không thể cạnh tranh được với “ Giống lợn Tây ”nuôi được 4 tháng. đạt 80 kg. Vào những năm 1980, khi ngành chăn nuôi nước ta đẩy mạnh phong trào “lai kinh tế”, sử dụng lợn Đại Bạch của Liên Xô lai tạo với lợn nhà để tạo ra con lai F1 cho ưu thế lai. Chương trình ngoại lai hóa lợn thành công đến mức “tận diệt” nguồn gen thuần chủng. Từ năm 1985, thế giới bắt đầu hướng tới việc bảo tồn các giống vật nuôi truyền thống, những giống vật nuôi nào có số lượng xuống dưới 1000 con thì phải bảo tồn. Chương trình bảo tồn vật nuôi của Việt Nam được triển khai muộn hơn, đến năm 1992 nước ta mới bắt đầu công bố đa dạng sinh học, thống kê các giống vật nuôi và triển khai dự án “Bảo tồn nguồn gen vật nuôi”. quốc gia ”. Khi đó, các cán bộ điều tra không tìm thấy lợn Ỉ thuần chủng. Vì vậy, trong tập bản đồ giống vật nuôi Việt Nam do Bộ NN & PTNT phát hành, lợn Ỉ được xếp vào loài tuyệt chủng.

Xem thêm:  Mẫu biên bản bàn giao công tác kế toán

Từ đầu những năm 1990, Tiến sĩ Võ Văn Sự được phân công về Bộ môn Động vật quý hiếm – Viện Chăn nuôi, chuyên bảo tồn và phát triển các giống vật nuôi quý hiếm. Khi đó, bác sĩ Võ Văn Sự lặn lội về vùng quê, phát hiện những con lợn đen thui, thắt lưng sát đất, da nhăn nheo. Một giống lợn từng có 2 triệu con, ai ngờ khó kiếm. Tiến sĩ Sử đã phải mất 4 tháng đi khắp các làng quê vùng đồng bằng sông Hồng. Về Nam Định, đêm tìm nhà người ta ngủ qua, ra đường lại hỏi: “Có biết chỗ nào bán lợn Ỉ không?”. Cũng có một số gia đình vẫn nuôi lợn Ỉ, nhưng đều là lợn lai, tỷ lệ máu lợn chỉ dưới 65%, lợn thuần chủng 100% máu Ỉ tuyệt đối không thấy. Nam Định không có, anh về Thái Bình, rồi Ninh Bình. Nông dân đi làm sớm, anh cũng phải dậy từ 3-4 giờ, đi khắp xóm, nghe tiếng lợn kêu ăn, chỗ nào có tiếng kêu to, nặng nhưng ngắn và gấp gáp, anh dừng lại. hỏi: “Nhà mình có nuôi lợn. Ỉ ăn đêm à?”. Có những buổi chiều, nghe người ta bảo “nhà nó ở giữa làng, chỉ có một con”, nó mò ra cổng. bị nhốt, anh ngồi dưới chân đống cỏ khô đợi, đến tối hai vợ chồng mới trở về nhà “Ừ, vào xem” Háo hức mở tấm màn chuồng lợn. Mặc cho mùi phân nồng nặc, anh trả lời: Không! Không phải ai cũng biết chính xác đâu là giống lợn thuần chủng, nếu đen, xấu thì bảo “chắc có nhà”, nhưng cuối cùng chuyến đi khắp 3 tỉnh cách nhau hơn 4 tháng đã không thành. trở về nhà, bác sĩ Sử cũng tìm được một giống lợn mán nhưng chỉ lấy 70% huyết lợn Ỉ.

Xem thêm:  Nguyễn Hoàng Nam hợp âm

Giống lợn Ỉ đang trên đà tuyệt chủng.

Loay hoay hóa trang thành con lợn

Trong một chuyến khảo sát tại huyện Hoằng Hóa, tỉnh Thanh Hóa năm 1995, ông Nguyễn Như Cương, giảng viên trường Đại học Hồng Đức, đã phát hiện ra số lợn Ỉ được các hộ nghèo nhất vùng nuôi. TS Võ Văn Sự hào hứng về Thanh Hóa, xét nghiệm phân tích cho thấy hàm lượng gen Ỉ ở những con lợn này khá cao, lên tới 75-85% máu lợn Ỉ.

Từ năm 2001, đàn lợn ở Hoằng Hóa đã được Viện Chăn nuôi đưa vào chương trình dự án “Bảo tồn quỹ gen vật nuôi Việt Nam”. Ông Nguyễn Như Cương thay mặt Hội Chăn nuôi và Thú y Thanh Hóa ký kết bảo vệ đàn vật nuôi. với Viện Chăn nuôi. Hàng năm, Nhà nước chi 50 triệu đồng cho cơ sở bảo tồn lợn Ỉ ở Thanh Hóa. Tuy nhiên, dự án chăn nuôi lợn hơi của Viện Chăn nuôi Thanh Hóa đã không thành công, khi đàn lợn Ỉ đã phát triển lên 38 con nhưng độ thuần không được cải thiện, đàn lợn đứng trước nguy cơ dịch bệnh, có thể bị loại tại Bất cứ lúc nào. Vì vậy, năm 2009, đàn lợn được gia đình đưa về Trung tâm Thực nghiệm và Bảo tồn vật nuôi (thuộc Viện Chăn nuôi) ở Thụy Phương, Hà Nội để tiếp tục công tác bảo tồn, phục tráng nòi giống. Tuy nhiên, lợn Ỉ nuôi tại Viện Chăn nuôi cứ chết dần chết mòn, dù sinh ra nhiều con cháu nhưng hầu hết con đẻ ra đều bị chết lưu. Vì vậy, năm 2016, Bộ NN & PTNT đã chuyển giao đàn lợn Ỉ từ Viện Chăn nuôi cho Công ty Dabaco Bắc Ninh. Ngày 11/11/2016, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) tổ chức Lễ ký kết Chương trình phối hợp hoạt động KH&CN giữa hai Bộ. Tại Lễ ký kết này, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Nguyễn Xuân Cường và Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Chu Ngọc Anh đã giao nhiệm vụ cho Tập đoàn DABACO Việt Nam cùng với các nhà khoa học và cơ quan nghiên cứu của Việt Nam. Trong thời gian sớm nhất, hai giống lợn đặc sản của Việt Nam là lợn Móng Cái và lợn Ỉ thuần chủng sẽ sớm được đưa vào sản xuất.

Trước Tết Tân Hợi, tôi đến Trung tâm Thực nghiệm và Bảo tồn vật nuôi của Viện Chăn nuôi, bà Nguyễn Thị Mười, Giám đốc Trung tâm cho biết, toàn bộ số lợn Ỉ đã được chuyển giao cho DABCO, ở Trung Quốc cũng vậy. tâm trí không có cá nhân. Số lượng lợn Ỉ giao cho DABCO là 10 lợn nái và 2 lợn đực giống. Với sự nỗ lực cao, sự thuần chủng của đàn lợn bảo toàn từ 85% máu lợn khi chuyển từ Thanh Hóa vào, đến năm 2015 đã có đàn lợn đạt 95 – 98% máu lợn. PHỤ THUỘC VÀO. Tuy nhiên, chỉ có 2 con lợn đạt được mức này, chưa có con lợn nào đạt 100% máu lợn thuần chủng như mục tiêu đề ra, hầu hết số lợn còn lại chỉ dao động ở mức 85-95% huyết lợn PHỤ THUỘC. Nhưng điều đáng nói, lợn rất khó nuôi, tỷ lệ chết lên đến 80-100% ngay trong giai đoạn trước cai sữa, nguyên nhân là do giao phối cận huyết. “Trước đây, ông cha ta nuôi lợn, đàn lợn cả nước mấy triệu con, không cận huyết nên lợn Ỉ được khen là có sức đề kháng cao, ít bệnh tật so với giống ngoại. Nhưng hiện nay, chỉ còn vài chục con được bảo tồn, dẫn đến tình trạng cận huyết, sức khỏe rất kém, lợn con sinh ra sẽ chết. Từ đàn lợn rừng 40 con, sau này chỉ còn hơn chục con. Chúng tôi đã nhiều lần về Thanh Hóa tìm mua lợn đực giống để làm tươi máu lợn bảo tồn nhưng đều không có. Người ta cũng giới thiệu trong dân là có lợn Ỉ, nhưng lợn dưới 60% máu Ỉ, nếu sử dụng đàn người sẽ đi ngược lại mục tiêu khôi phục nòi giống ”, bà Mười cho biết. , trong đàn lợn chuyển giao cho DABACO, có 2 ổ lợn nái mới đẻ, nhưng khi DABCO nhận lại thì đồng loạt chết.

Xem thêm:  Nghị định 84/2021/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 06/2019/NĐ-CP quản lý thực vật, động vật rừng nguy cấp

Chúng tôi đến Công ty TNHH lợn giống hạt nhân DABACO, thành viên của Tập đoàn DABACO, tại xã Lạc Vệ, huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh, nơi bảo tồn những con lợn Ỉ cuối cùng. Anh Nguyễn Văn Hùng, một cán bộ ở đây cho biết, việc bảo tồn giống lợn Ỉ vẫn chưa có tiến triển và rất khó khăn. Mặc dù vẫn có những con lợn con mới sinh nhưng rất hiếm khi chúng còn sống được. Và càng không thể đoán trước được khi nào sẽ phục tráng thành công đàn lợn 100% máu lợn Ỉ như nhiệm vụ mà Bộ NN & PTNT giao.

Bài và ảnh: Chu Minh Khôi

Bài viết trên đây, Abcland.Vn đã cập nhật cho bạn thông tin về “Gian nan phục tráng giống lợn Ỉ cổ truyền❤️️”. Hy vọng qua bài viết “Gian nan phục tráng giống lợn Ỉ cổ truyền” sẽ giúp các bạn đọc có thêm nhiều thông tin về “Gian nan phục tráng giống lợn Ỉ cổ truyền [ ❤️️❤️️ ]”.

Bài viết “Gian nan phục tráng giống lợn Ỉ cổ truyền” được đăng bởi vào ngày 2021-11-04 06:48:06. Cảm ơn bạn đã đọc bài tại ABC Land – Kênh thông tin BDS uy tín nhất Việt Nam

Back to top button